Klasztor Heiligenkreuz został założony w 1133 przez Leopolda III Świętego, i jest drugim na świecie najstarszym nieprzerwanie istniejącym od założenia klasztorem cystersów. Pierwszy kościół konsekrowano w 1188 roku. W tym też roku książę Leopold V Babenberg podarował klasztorowi przywiezione z Jerozolimy święte relikwie pochodzące z drzewa Krzyża Pańskiego, które przechowywane i czczone są tu po dziś dzień. W 1683 roku opactwo zostało splądrowane podczas najazdu tureckiego. W czasach panowania cesarza Józefa II Habsburga doszło do sekularyzacji dóbr kościelnych i likwidacji wielu klasztorów. Klasztor w Heiligenkreuz jako jeden z nielicznych nie został poddany kasacie. Na terenie klasztoru powstał wówczas kształcący mnichów Instytut Teologiczny, który w ramach Wyższej Uczelni Filozofoczno-Teologicznej funkcjonuje do czasów obecnych. W skład całego kompleksu sakralnego wchodzą m.in. zachowana w doskonałym stanie XII wieczna romańska kolegiata, barokowa kolumna św. Trójcy, gotycki chór kościelny oraz liczne zabudowania klasztorne. W świątynnej krypcie złożone zostały prochy margrabiów oraz książąt z dynastii Babenbergów. Po drugiej  wojnie światowej  przeor Karl  Braunstorfer  starał się o przywrócenie klasztorowi  poprzedniej silnej duchowości. Wprowadzono  i  zreformowano liturgię  całkiem w duchu Soboru Watykańskiego Drugiego i stworzono własny łaciński brewiarz. W klasztorze żyje około 70 zakonników, którzy pracują duszpastersko w parafiach archidiecezji wiedeńskiej, a także w diecezji Eisenstadt i w niemieckim Essen. 

Klasztor znajduje się w samym sercu Lasu Wiedeńskiego, zaledwie 15 km od Wiednia. Odwiedza go rocznie około 120 tysięcy turystów z całego świata.  Wielką uwagę przykładają mnisi  do kultywowania  chóru gregoriańskiego o czym przekonaliśmy się osobiście i z całą pewnością jeszcze tu wrócimy.